Académie de Géopolitique de Paris
ISSN 1963-0867X

Est déclarée auprès du rectorat de Paris, Établissement privé d’enseignement supérieur, régi par
la loi (Art. L.731-2, L.731-3 et L.731-4 du code de l’Éducation), et conformément à l’article L 613-1,
elle est habilitée à décerner les diplômes d’enseignement suivants : le Diplôme de 3ème cycle en
Études Géopolitiques et Géostratégiques ainsi que le Diplôme académique supérieur en Études
Géopolitiques et Géostratégiques (Ph.D). Pour plus d’informations, veuillez consulter
www.strategicsinternational.fr 

Ecole Supérieure de Géopolitique de Paris

Institut International d’Etudes Stratégiques
Etablissement Privé d'Enseignement Supérieur
88, Rue des Entrepreneurs, 75015 Paris
Tél. : 01.48.20.14.89 - Fax : 01.48.20.82.63
www.strategicsinternational.com 
strategique@orange.fr

Troisiéme semestre  2011

Géostratégiques N° 33

LA CHINE A LA CROISEE DES CHEMINS

 HOMMAGE AU PROFESSEUR
FRANÇOIS-GEORGES DREYFUS

Le Professeur François-Georges Dreyfus, membre éminent au Conseil scientifi que de l’Académie de Géopolitique de Paris et collaborateur de la publication Géostratégiques, nous a quittés le 24 Septembre dernier. Il était pour tous ceux qui le connaissaient un symbole de culture, d’intelligence et de coeur. Il était aussi un homme de conviction d’une inébranlable honnêteté intellectuelle au cours d’une brillante carrière universitaire accompagnée d’autres activités, notamment d’ordre politique et religieux.

François-Georges Dreyfus fut en eff et pendant trente ans Professeur d’Histoire au Lycée Fustel de Coulanges puis à l’Université de Strasbourg. Il y fut aussi pendant dix ans Directeur des Hautes Etudes Européennes et Directeur du Centre d’Etudes Germaniques. Il ira ensuite à Paris, appelé par ses pairs à la Sorbonne et fut nommé à sa retraite Professeur Emérite. Il fut également très actif au Conseil Municipal à Strasbourg où il exerça les fonctions d’adjoint au Maire. Ce grand historien publia aussi de nombreux ouvrages tous marqués par une rare compétence, une expression claire et une immense érudition. Converti depuis 1953 à la religion luthérienne, il y exerça des fonctions importantes mais il était très proche de la religion catholique comme le montre
sa collaboration suivie à la publication mensuelle « La Nef ». Il écrivait aussi dans de nombreuses revues historiques ou autres comme « la Nouvelle Revue d’Histoire » et « la
Nouvelle Revue Universelle ». Il fut aussi, nous l’avons vu, pendant de nombreuses années un fi dèle de Géostratégiques où il publia des articles dont la clarté des propos n’avait d’égale que la culture profonde et variée qu’ils révélaient.

Avec sa disparition nous perdons un ami et un collaborateur précieux et nous nous associons à la peine de sa famille ainsi que celle de ses nombreux autres amis et admirateurs.

Professeur François-Georges DREYFUS

Achat en ligne

Si vous voulez acheter plusieurs revues, cliquez sur le bouton "ajouter au panier" au dessus du numéro en cliquant sur ce bouton, ensuite vous pouvez continuer vos achats.

Geostrategiques
2éme Semestre 2011 - N° 32
Turbulances Maghrebines

Geostrategiques
1er Semestre 2011 - N° 31
Complexités Balkaniques

Geostrategiques
4éme Semestre 2010 - N° 30
La TURQUIE ,occident ou orient?

Geostrategiques
Octobre 2010 - N° 29
Où va l'Amérique de Barack Obama?

Geostrategiques
Juillet 2010 - N° 28
La réémergence de l'Asie centrale

Geostrategiques
Avril 2010 - N° 27
Géopolitiques d'Afghanistan

Geostrategiques
Janvier 2010 - N° 26
Géopolitiques Japonaises 

Geostrategiques
Octobre 2009 - N° 25
L'Afrique Subsaharienne 

Geostrategiques
Juillet 2009 - N° 24
La Géostratégie de la Russie 

Geostrategiques
Mai 2009 - N° 23
Les enjeux géostratégiques entre les États-Unis et l’Iran 

Geostrategiques
Janvier 2009 - N° 22
le géostrategie des crises au  "Grand Moyen Orient" 

Geostrategiques
November 2008 - N° 21
Quelle Union pour la Méditerranée?

Geostrategiques
Juillet 2008 - N° 20
Les Crises en Europe

Geostrategiques
Avril 2008 - N° 19
L'avenir géostratégique de la puissance indienne

Geostrategiques
Dectembre 2007 - N° 18
La crise iranienne : 
mythe ou réalité?

Geostrategiques
Septembre 2007 - N° 17
La Chine

Geostrategiques
Avril 2007 - N° 16
Les O.N.G.

Geostrategiques
Janvier 2007 - N° 15
L'Europe et les crises au Moyen-Orient

Geostrategiques
15 novembre 2006 - N°14
Quels avenirs pour l'ONU?

Geostrategiques
Juillet 2006 - N°13
La Géosociologie de L'Asie occidentale

Geostrategiques
Avril 2006 - N°12

Asie centrale du sud

Geostrategiques
Février 2006 - N°11

Amérique Latine

EDITORIAL

En cet automne 2011, la Chine est la deuxième puissance mondiale. A en
croire certains, elle deviendra bientôt la première puissance économique de notre planète, n’en déplaise à Monsieur Obama qui au début de son mandat avait promis aux Américains que les Etats-Unis conserveraient la première place.

Géographiquement parlant, la Chine avec ses 9,6 millions de km2 n’est pas un
pays mais un continent. Il est homogène certes par la composition de sa population, qui est han à plus de 92 %, car être Chinois signifi e avant tout appartenir à cette ethnie. Mais la Chine est aussi très hétérogène par exemple lorsque l’oeil du géographe distingue la Chine du blé au Nord de la Chine du riz au Sud, ou lorsqu’il se plaît à considérer que pour se rendre de la côte aux massifs du Tibet et aux déserts du Xingjiang, il faut gravir quatre marches, de moins en moins densément peuplées, de moins en moins développées et de moins en moins touchées par la modernité. De même, d’autres géographes considèrent que la Chine « utile » est celle de l’Est alors que celle de l’Ouest apparaît plus arriérée. Mais cette dernière qui, presque vide d’habitants, concentre l’essentiel des richesses et des réserves en matières premières et en sources d’énergie. Enfi n, phénomène démographique fondamental, 80 % des Chinois occupent 20 % du territoire, les 80 % restants n’accueillant que 20% de la population.

 ......................à suivre

 top

Professeur Jacques BARRAT

Nouvelle dénomination du XXIe siècle : le siècle de la Chine ?
 

   Pour que la mondialisation économique favorise la prospérité commune, la Chine préconise le multilatéralisme et un nouveau concept économique de win-win « gagnant -gagnant ». Comment analyser l’émergence de la Chine, serait-elle le nouveau « paradigme » pour des pays pauvres ou émergents ? Quel « modèle » de progression propose-t-elle aux pays du Tiers Monde ? Les évolutions structurelles du régime chinois tant sur le plan interne qu’international ont permis à la Chine de s’imposer comme partenaire économique de plusieurs pays en Afrique, au Moyen-Orient, en Amérique latine en concurrence avec les partenaires historiques qui sont l’Europe et les Etats-Unis.

Abstract 
   In order that economic globalization promote common prosperity, China advocates multilateralism and a new economic concept of “win-win”. How to analyze the emergence of China, would it be the new "paradigm" for poor or emerging countries? What "model" does China offer up to Third World countries? Structural changes of the Chinese regime both domestically and internationally have enabled China to to impose herself as economic partner of many countries in Africa, the Middle East, Latin America …in competition with traditional partners: Europe and the United States.

      برای اینکه جهانی شدن اقتصاد به سود همه باشد، چین چند جانبه گرایی و مفهوم جدید اقتصادی win-win «برنده-برنده» را توصیه می کند. چگونه ظهور ناگهانی چین را تجزیه و تحلیل کنیم، آیا این کشور «نمونه» تازه ای برای کشورهای فقیر یا کشورهای در حال توسعه است؟ چه «الگو»ی پیشرفتی را به کشورهای جهان سوم پیشنهاد می کند؟ تحولات ساختاری رژیم چین، چه در سطح داخلی چه در سطح بین الملل، این کشور را قادر ساخته است که شریک اقتصادی کشورهای متعدد افریقایی، خاور میانه و امریکای لاتین شده و با شرکای سابق آنها یعنی اروپا و ایالات متحد امریکا رقابت کند.

           من اجل إن تقوم العولمة الاقتصادية بتعزيز الرخاءترك، تدعو الصين إلى التعددية القطبية، و إلى مفهوم اقتصادي جديد هو مفهوم "win-win " (فائز- فائز)؛  فكيف يحلّل بروز الصين؟ هل سيصبح  "النموذج الجديد" للبلدان الفقيرة أو النامية؟ ما هو "نموذج النمو"  الذي تقترحه الصين لدول العالم الثالث؟

لقد مكّنت التغييرات الهيكلية في النظام الصين الصين في البروز كشريك اقتصادي في العديد من البلدان في أفريقيا والشرق الأوسط، وأمريكا اللاتينية و التي  تتنافس مع الشركاء القدماء والمتمثلين في أوروبا والولايات المتحدة.

...................à suivre

top 

Ali RASTBEEN

Les Six enjeux de l’évolution démographique chinoise.

   Depuis le début du XXIe siècle, la Chine semble voler de succès en succès : progrès économiques, réussite des Jeux olympiques d’août 2008, accession au titre de troisième puissance spatiale, en septembre 2008, avec l’envoi de trois taïkonautes accueillis à leur retour par des manifestations de triomphe, achat d’entreprises européennes, accession depuis 2010 à la deuxième place au monde en terme de production même si, par habitant, c’est plus de six fois moins que les États-Unis, part importante dans le financement du déficit budgétaire des États-Unis… 
Dans ce contexte, la Chine est devenue une puissance incontournable dans le monde, tellement incontournable que le quotidien français du soir Le Monde n’a pas hésité à titrer un hors série « Le siècle chinois » sans point d’interrogation. L’avenir des rapports de force du XXIe siècle serait-il donc écrit ? La Chine, qui prend une place croissante dans le concert des nations, n’aurait-elle aucun talon d’Achille ? Or un talon d’Achille potentiel relève de données mesurables, en partie héritées de sa politique démographique coercitive, celles proposées par l’analyse de l’évolution démographique chinoise. En effet, cette analyse met en évidence des enjeux pouvant avoir des conséquences géopolitiques, certains plutôt de géopolitique interne, d’autres plutôt de géopolitique externe. 

Abstract 
   Since the beginning of the XXIst century, China seems to steal from strength to strength : economic progress, successful Olympic games in August 2008, accession to the title of third space power in September 2008, sending three astronauts and greeting their return in triumph, buying European companies, accession since 2010 to second place in the world in terms of production, even though per capita, more than six times less than the U.S., and an important part of United States budget deficit....
In this context, China has become an unavoidably powerful force in the world, so essential that the French evening daily Le Monde did not hesitate to launch a special “The Chinese Century” without a question mark. Is the future of the power balance in the XXIst already written? China, who is taking a growing place in the concert of nations, would have no Achilles’ heel ? On the other hand, a potential Achilles’ heel arises from measurable data, partly inherited from its coercitive population policy, those proposed by the analysis of Chinese demographic evolution. Indeed this analysis highlights issues that may have geopolitical consequences, some of internal geopolitics, others more from external geopolitics. 

      به نظر می رسد از آغاز قرن بیست و یکم، چین دائماً در حال کسب موفقیت است: پیشرفت اقتصادی، موفقیت در بازی های المپیک اوت سال 2008، دستیابی به عنوان سومین قدرت فضایی، در سپتامبر 2008، پس از فرستادن سه فضانورد که در بازگشت با تظاهرات پیروزی از آنها استقبال شد، خرید شرکت های اروپایی، دستیابی به جایگاه دوم جهانی تولید از سال 2010 به بعد، گرچه تولید سرانه چین یک ششم تولید سرانه امریکاست، سهم قابل توجه در تامین کسری بودجه امریکا و غیره.

در چنین فضایی، چین قدرت اجتناب ناپذیر جهانی شده است، چنانکه روزنامه فرانسوی عصر«لوموند » تیتر یکی از گاهنامه های خود را «قرن چین» گذاشت اما نه به صورت جمله سئوالی. آیا می توان گفت که آینده روابط قدرت های قرن بیست و یکم دارد نوشته می شود؟ پس نقطه ضعف بالقوه مربوط به داده های قابل اندازه گیری است، که تا حدی از سیاست جمعیتی ناگزیر آن به جا مانده است، داده های حاصل از آنالیز تحول جمعیتی چین. در واقع، این آنالیز، موضوعاتی را نشان می دهد که می توانند نتایج ژئوپلتیک هم داخلی و هم خارجی داشته باشند
.

       منذ مطلع هذا القرن ، يبدو أن الصين التي تنطلق من قوة الى قوة : التقدم الاقتصادي ونجاح دورة الالعاب الاولمبية في أغسطس 2008، الوصول إلى المرتبة الثالثة في سبتمبر 2008 بعد إرسال ثلاثة رواد فضاء وعودتهم المنتصرة، وشراء الشركات الأوروبية، منذ عام 2010 الانضمام الى المركز الثاني في العالم من حيث الإنتاج،على الرغم من أن نصيب الفرد أكثر من ست مرات أقل من الولايات المتحدة و الذي يعتبر جزء كبير في العجز الميزانية الأمريكية.

في هذا السياق ، اصبحت الصين قوة مؤثرة في العالم، حيث جريدة المساء الفرنسية لوموند لم تتردد في نشر رقم خاص تحت عنوان |"القرن الصيني"   بدون علامة استفهام. هل يعتبر مستقبل ميزان القوى للقرن الحادي عشر معلن ؟ الصين، التي أصبحت ذات أهمية متزايدة في مجتمع الأمم،  هل ليس لها أي كعب أخيل ؟  ربما الكعب الأخيل المحتمل  يكون ببيانات قابلة للقياس، موروث جزئيا من سياستها السكانية القسرية، وتلك المقترحة من خلال تحليل الاتجاهات الديموغرافية في الصين. في الواقع ، هذا التحليل يسلط الضوء على القضايا التي قد يكون لها عواقب جيوسياسية، وبعض منها من  الجيوسياسة الداخلية ، والبعض الآخر من الخارجية.

...................à suivre

 top

Recteur Gérard-François DUMONT 

La Stratégie économique et monétaire chinoise.

    De multiples questions se posent sur le maintien du système de croissance chinois notamment en raison du risque de surchauffe ou d’une augmentation incontrôlée de son niveau d’inflation. 
Si les prix ont connu une hausse inhabituellement importante cette année, on constate que l’économie chinoise développe cependant un niveau moyen d’inflation assez stable lorsque l’on considère l’évolution sur plusieurs années, pour une économie en pleine surcroissance. La question du maintien du mode de croissance chinois a plus de pertinence si l’on observe quelques causes des poussées inflationnistes, en plus de la hausse des prix, telles que la hausse des salaires et la masse colossale des investissements directs étrangers vers la Chine, ces derniers favorisant dangereusement la spéculation et le surinvestissement porteurs de surcapacité. La stratégie économique et monétaire chinoise influence donc le cœur de l’évolution du système mondial.

Abstract
    Many questions arise on the maintenance of the Chinese growth system, because of risk of overheating or an uncontrolled increase in inflation level. If prices rose with unusual importance this year, we see that the Chinese economy develops, however, a quite stable average inflation level, when we consider the evolution over several years for an economy in overgrowth. The issue of maintaining Chinese growth mode has more relevance as we observe some causes of inflationary surges, in addition to rising prices, such as higher wages and the colossal mass of foreign direct investment towards China; these latter encourage dangerous speculation and overinvestment which are bringers of overcapacity. Chinese economic and monetary strategy influences, therefore, the heart of world system evolution.

     سئوالات بسیاری در خصوص حفظ سیستم رشد چین پیش می آید که دلیل عمده آن احتمال افزایش بیش از حد تقاضا یا افزایش غیر قابل کنترل میزان تورم است. اگر چه قیمت ها امسال افزایش بی سابقه ای داشته اند، با وجود این می بینیم که با در نظر گرفتن تحول چند ساله، اقتصاد چین سطح تورمی متوسط و ، برای اقتصادی در حال رشد بیش ازحد، نسبتاً ثابت داشته است. اگر علاوه بر افزایش قیمت ها دلایل دیگری برای فشارهای تورم زا ببینیم، مسئله حفظ روند رشد چین منطقی تر خواهد بود، مثلاً افزایش حقوق و سرمایه گذاری های بیشمار مستقیم خارجی در چین که به شکل نگران کننده ای باعث ترغیب سوداگری و سرمایه گذاری های بیش از حد می شوند که به نوبه خود ایجاد ظرفیت اضافی را در پی خواهد داشت. بنابراین استراتژی اقتصادی و پولی چین بر قلب تحول سیستم جهانی تاثیر می گذارد.

      اسئلة كثيرة تطرحا على صيانة النظام  النمو الصيني  بسبب الانهاك أو الزيادة غير المنضبطة  في مستوى التضخم الاقتصادي .  إذا ارتفعت الأسعار كبيرة بشكل غير عادي هذا العام، ونحن نرى أن الاقتصاد الصيني في تطور على مستوى متوسط  فيما يخص التضخم حيت يبقى ستقر نوعا ما عندما ننظر في تطور على مدى عدة سنوات للحصول على الاقتصاد في نمو زائد.  تعتبر  مسألة الحفاظ على نمط النمو في الصين  ذات اهمية  إذا ننضر الى  بعض الأسباب للدوافع التضخمية، بالإضافة إلى ارتفاع الأسعار ، مثل ارتفاع الأجور والكتلة الهائلة في الاستثمار الأجنبي المباشر في الصين، فهي تشجع المضاربات الخطرة و  الاستثمار  الشديد  الذي يقدر على التحمل. السياسة الصينية الاقتصادية والنقدية تؤثر على قلب التغير في  النظام العالمي.

.. ............................. .à suivre

 top

Christophe REVEILLARD

La Problématique Énergétique de la Chine.

    Depuis 1978, la Chine est engagée dans une révolution économique et industrielle de nature capitaliste tout en gardant un régime autoritaire communiste, le système étant connu comme un « socialisme de marché ». Ce remarquable développement exige toutefois une consommation d’énergie de plus en plus importante au point qu’aujourd’hui la Chine consomme annuellement 2 400 millions de tonnes de tep (tonne équivalent pétrole) et a dépassé les Etats-Unis comme premier consommateur mondial. Toutefois, si le charbon produit dans le pays représente 70% de la consommation d’énergie, la Chine dépend des importations pour le pétrole (430 millions de tonnes, bien qu’elle en soit le cinquième producteur mondial avec 190 millions de tonnes/an, ainsi que par le gaz naturel (aujourd’hui 3,75%) tandis que l’énergie nucléaire ne représente que 15 millions de tep. La Chine est d’autre part le premier producteur mondial d’hydroélectricité avec 150 millions de tep/an. Elle a donc une politique très active de diversification géographique de ses importations.
Elle conserve enfin une marge assez grande de consommation pour l’avenir par rapport à sa population, soit 1,8 tonnes par habitant contre 8 tonnes/an aux USA et 4,2 à 5 pour les pays de l’OCDE.

ABSTRACT 
    Since 1978 China has undergone an economic and industrial revolution of a capitalistic nature whilst keeping an authoritarian communist regime, this system being entitled “market socialism”. This remarkable development all the same demands increasing energy consumption to the point that, today, China consumes about 2 400 million petrol-equivalent tons per year, overtaking the United States as first consumer in the world. However, if locally produced coal accounts for 70% of that consumption, China depends on importation for its petrol (430 million tons, even if she is 5th producer in the world, with 190 million tons/year), and whereas natural gas accounts only for 3,75%, and nuclear energy production accounts for 15 million petrol-equivalent tons (pet). Furthermore, China is the first world producer of hydro-electricity with its 150 pet. She therefore has a very active geographic diversification policy for her imports.
Finally, she conserves a sufficiently wide consumption margin for the future with regards to her population, in other words 1,8 tons per inhabitant, compared to 8 tons/annum in the USA, and 4,2 to 5,0 for the OECD countries.

     از سال 1978، چین درگیر انقلاب اقتصادی و صنعتی از جنس سرمایه داری است؛ در عین حال رژیم مستبد کمونیستی خود را حفظ کرده، نظامی که «سوسیالیزم بازاری» شناخته شده است. در عین حال، چنین توسعه و پیشرفت چشمگیری مستلزم مصرف سوخت بسیار بیشتری است تا جایی که امروز چین سالانه 2400 میلیون تن، معادل نفت مصرف می کند و گوی سبقت را از اولین مصرف کننده جهان یعنی ایالات متحده امریکا ربوده است. با این وجود، اگر چه زغال سنگ تولیدی چین 70% مصرف سوختش را تشکیل دهد، این کشور برای نفت خود نیاز به واردات دارد(430 میلیون تن) در حالیکه با تولید سالانه 190 میلیون تن مقام پنجم جهان را دارد، همچنین است برای گاز طبیعی که در حال حاضر میزان تولید آن 3.75 % است این در حالی است که در زمینه انرژی هسته ای فقط 15 میلیون تن معادل نفت تولید دارد. از طرف دیگر چین با تولید سالانه 150 میلیون تن معادل نفت در سال اولین تولید کننده برق آبی جهان است. بنابراین سیاست این کشور بر مبنای تنوع جغرافیایی در واردات است.
در نهایت، چین به نسبت جمعیتی که دارد جای زیادی برای مصرف آینده نگه داشته است، یعنی فقط 1.8 تن برای هر نفر در برابر 8 تن در سال برای امریکا و 4.2 تا 5 برای کشورهای عضو سازمان همکاری توسعه اقتصادی.

        تشارك الصين منذ عام 1978، في ثورة اقتصادية وصناعية  ذات طبيعة رأسمالية  في الوقت ذاته تحافظ فيه على نظام استبدادي شيوعي يعرف باسم "اشتراكية السوق".

يتطلب هذا التطور الملحوظ،  استهلاك أكثر وأكثر للطاقة إلى درجة أن الصين تستهلك اليوم  2400 مليون طن نفط مكافئ، مما جعلها تتفوق على الولايات المتحدة باعتبارها أكبر مستهلك في العالم. وبالرغم من أن الفحم المنتج في البلاد يمثل 70 ٪ من استهلاك الطاقة، فان الصين لا تزال تعتمد على واردات النفط ( 430مليون طن)، على الرغم من أنها خامس أكبر منتج عالمي ب 190 مليون طن/ سنة بالإضافة إلى الغاز الطبيعي) حاليا  3.75 ٪ (، بينما لا تمثل الطاقة النووية سوى 15 مليون طن نفط مكافئ.

من جهة أخرى تعتبر الصين أول أكبر منتج للطاقة الكهرومائية  ب 150 مليون طن نفط مكافئ/ السنة، ولها سياسة نشطة جدا في التنويع الجغرافي لوارداتها. وأخيرا، فإن الصين تحتفظ بهامش كبير للاستهلاك المستقبلي بالنسبة لسكانها أي 1.8 طن/للفرد الواحد مقابل 8 طن / سنويا في الولايات المتحدة و من 4.2 إلى 5 طن في بلدان منظمة التعاون والتنمية الاقتصادية.

. ................................à suivre

André PERTUZIO

La Politique étrangère de la Chine en Asie : vers un axe Pékin-New Delhi-Moscou ou un axe Pékin-Tokyo ?

    La Chine, devenue la deuxième puissance économique mondiale en 2009, pourrait rattraper les États-Unis pour occuper le premier rang à l’horizon 2030/2040. Dans cette perspective, se formerait un axe Pékin-New Delhi-Moscou, associés au sein de l’Organisation de Coopération de Shanghaï, qui pourrait devenir un « O.T.A.N. d’Asie ». Mais, parallèlement, les liens semblent se resserrer péniblement avec le nouveau gouvernement japonais, et un axe Pékin-Tokyo pourrait se renforcer. Quoiqu’ il en soit, « le déclin américain », s’il se confirme, laisserait place à un monde multipolaire dans lequel la diplomatie chinoise, malgré sa prudence légendaire constatée jusqu’en 2008, abattrait progressivement tous ses atouts pour demander une révision de la carte stratégique mondiale.

ABSTRACT 
     China, second economic power in the world in 2009, could catch up the USA to be first by the years 2030-2040. In this perspecftive, a new axis Peking-New-Delhi-Moscow is on the way, with the “Shanghaï Cooperation Organization” which could become “Asia’s NATO”. However, likewise, ties seem to be tightening painfully with the new Japanese government and an Peking-Tokyo axis could strengthen in the future. In any case, the “American decline”, if continuously confirmed, will give the way to a multipolar world in which Chinese diplomacy, in spite of its legendary prudence recognized till well into year 2008, step by step will play its trumps and will demand revision of the world strategy map.

     چین که در سال 2009 دومین قدرت اقتصادی جهان شد، می تواند جای امریکا را گرفته و تا سال 2030-2040 در ردیف اول قرار بگیرد. در این چشم انداز، محور پکن- دهلی نو- مسکو شکل می گیرد که به سازمان همکاری شانگهای، با توان نقش «ناتوی آسیا» ، متصل است. اما، در همین راستا، پیوندها با دولت جدید ژاپن نيز محکم می شود، بنابراین محور پکن- توکیونيز می تواند تقویت شود. به هر حال، افول امریکا جا را به دنیایی چند قطبی خواهد داد که در آن دیپلماسی چین، علی رغم احتیاط افسانه ای اش، به تدریج بر تمام این برگ های برنده دست يابد؛ و اين، بازنگری نقشه استراتژیک جهانی را  ایجاب می کند

      بعدما أصبحت الصين ثاني اكبر اقتصاد عالمي في عام 2009، فإنه بإمكانها أن تلحق  الولايات المتحدة وحلولها المرتبة الأولى في أفاق 2030/2040. يتشكل في هذا السياق محور بكين- نيودلهي- موسكو، الذي يرتبط في ضمن "منظمة التعاون بشنغهاي" ، والتي يمكن أن تصبح" منظمة حلف شمال الأطلسي الآسيوي ". ولكن في الوقت نفسه، تتشدد الروابط مع الحكومة اليابانية الجديدة ،  الشيء الذي يمكّن تعزيز محور بكين - طوكيو.  على كل حال سوف تتراجع الولايات المتحدة لتفسح المجال لعالم متعدد الأقطاب، تلعب فيه الدبلوماسية الصينية على الرغم من حذرها الأسطوري، جميع إمكانياتها لتطلب إعادة النظر في الخريطة الإستراتيجية العالمية.

 ............................................................................. à suivre

 top

Gilles TROUDE

L’Évolution de la politique militaire de la Chine.

     La politique de défense nationale de la Chine au XXIe siècle s’articule autour de la sécurité et de l’unité de l’État pour assurer les intérêts du développement national. Cette politique a connu plusieurs évolutions tout au long du XXe siècle pour réaliser un développement harmonieux et durable de la défense. Le thème de la stabilité régionale apparaît depuis nombre d’années dans le discours diplomatique chinois quand le système de la paix et de la sécurité est abordé qui tend à établir un environnement de sécurité régionale et internationale favorable à un système multipolaire pacifique.

Abstract 
    In the twenty first century, China’s national defence policy is articulated around State security and unity, to guarantee the interests of national development. This policy has undergone several changes throughout the XXth century in order to achieve harmonious and sustainable defence development. The theme of regional stability appears since many years in Chinese diplomatic discourse, when the peace and security system is broached, this tends to establish a regional and international security environment favourable to a peaceful multipolar system. 

     در قرن بیست و یکم سیاست دفاع ملی چین، برای تضمین توسعه ملی کشور، حول امنیت و یکپارچگی دولت شکل می گیرد. این سیاست در طول قرن بیستم دستخوش تحولات بسیاری شد تا اینکه بتواند توسعه دفاعی هماهنگ و پایدار ایجاد کند. سالهاست که موضوع ثبات منطقه ای در مباحث دیپلماتیک چین به چشم می خورد، از زمانی که نظام صلح و امنیت به بحث گذاشته شد، نظامی که قصد دارد جو منطقه ای و بین المللی امنی حافظ منافع نظم چند قطبی صلح به وجود آورد.

        تتمحور سياسة الدفاع الوطنية الصينية في القرن الحادي و العشرين حول الأمن و وحدة الدولة لتأمين مصالح الازدهار الوطني.  عرفت هده السياسة عدة مراحل طوال القرن العشرين لتحقيق ازدهار مستقر في جهاز الدفاع. يظهر  محور الاستقرار الإقليمي  مند سنين عديدة  في  الخطاب الدبلوماسي الصيني عندما يناقش نضام السلام و الأمن الذي يسعى الى تأسيس بيئة امنية  اقليمية  و دولية   ملائمة لنضام  سلمي متعدد الاقطاب.
................................................ à suivre

 top

Roger TEBIB

L’ASEAN (Association of South East Asian Nations) divisée face à la Chine conquérante.

    Dans le contexte où la Chine affirme de plus en plus fermement sa position de superpuissance en Asie, les pays de l’ASEAN ont du mal à parler d’une seule voix, vu leurs divergences politiques et économiques. D’autant plus qu’ils sont de plus en plus dépendants de l’économie chinoise. Dans les disputes territoriales en mer de Chine du Sud ( Biển Đông – Mer de l’Est pour les Vietnamiens ), l’ASEAN cherche en vain à imposer à la Chine un mécanisme efficace pour prévenir et résoudre les conflits. Leur espoir repose désormais sur les États-Unis, résolus à ne pas laisser la Chine dicter ses lois dans une région d’une telle importance stratégique.

Abstract
     In the context in which China asserts more and more firmly its status of superpower in Asia, the ASEAN countries are having difficulty speaking with one voice, considering their political and economic differences; especially due to their increasing dependence on the Chinese economy. In their territorial disputes in the South China Sea (Bien Dong - East Sea for the Vietnamese), ASEAN has tried in vain to impose on China an effective mechanism for conflict prevention and resolution. Their hope now rests on the United States, resolved not to let China dictate its rules in such a strategic region.

     درحالی که چین بیش از پیش جایگاهش را به عنوان ابرقدرت آسیا تحکیم می کند، کشورهای عضو آ.سه.آن به خاطر اختلاف های سیاسی و اقتصادیشان نمی توانند با یکدیگر هم صدا شوند؛ مخصوصاً که از لحاظ اقتصادی نیز بیش از پیش به چین وابسته می شوند. در مشاجرات منطقه ای بر سر دریای جنوبی چین (بیندانگ- دریای شرقی ویتنام)، اتحادیه بیهوده به دنبال این است که برای پیشگیری و حل اختلاف مکانیزمی کارآمد بر چین تحمیل کند. امیدشان از این به بعد به ایالات متحده امریکاست که مصمم است نگذارد چین قوانین خودش را در منطقه ای با چنین اهمیت استراتژیک تحمیل کند.

       في سياق الذي تثبت الصين فيه موقفها كقوة عظمى في آسيا ، دول الاسيان يواجهون مشكلة عدم تناسق من  أجل صوت واحد تنطق به المجموعة ، هدا راجع لاختلافهم السياسي و الاقتصادي .  و لاسيما أنها تعتمد بشكل متزايد على الاقتصاد الصيني.  النزاعات الإقليمية في  بحر الصين الجنوبي (بيين دونغ-البحر الشرقي للفيتناميين)، رابطة الاسيان تسعى عبثا ان تفرض على الصين  آلية فعالة لمنع وحل الصراعات. املهم الآن على  عاتق الولايات المتحدة التي تبقى مصرة على ان لا تهيمن الصين على منطقة ذات أهمية استراتي

.. ............................. .à suivre

 top

The Hung PHAM

Indomptable, mais indispensable Xinjiang.

     Même si le monde se préoccupe davantage de la question du Tibet, l’Ouest chinois comporte une autre région autonome qui connaît régulièrement des troubles : le Xinjiang. Cet espace musulman et turcophone a toujours causé des difficultés au pouvoir central de Pékin, qui a entrepris sa sinisation massive. Mais, pour d’importantes raisons politiques, stratégiques et économiques, le séparatisme du Xinjiang n’apparaît pas comme une perspective géopolitique crédible.

Abstract 
    Even if the world preoccupies itself increasingly with the Tibetan question, the western part of China includes another autonomous region regularly beset by troubles: Xinjiang. This Muslim and Turkish speaking territory has always been a source of difficulties for China’s central authority, who thereupon instaured massive sinization of the territory. However, for strong political, strategic and economic reasons, Xinjiang’s separatism doesn’t seem to be yet a credible geopolitical perspective.

      گرچه همه دنیا بیشتر به مسئله تیبه می پردازند، غرب چین منطقه خودمختار دیگری دارد که همواره با مشکلاتی روبروست: شنجیانگ. این منطقه مسلمان نشین و ترک زبان همیشه برای دولت مرکزی پکن که دغدغۀ دائم یکپارچه کردن چین را دارد؛ مشکل ساز بوده است. اما، به دلایل سیاسی، راهبردی و اقتصادی بسیار، ظاهراً جداسازی شنجیانگ دورنمای ژئوپلتیک قابل اطمینانی ندارد.

       حتى لو كان العالم أكثر قلقا على قضية التبت، فان غرب الصين  يتضمن منطقة مستقلة  أخرى  تعرف اضطرابات  كثيرة  : شينجيانغ. لقد تسببت هذه المنطقة المسلمة والمتحدثة بالتركية دائما  في صعوبات تعترض  الحكومة المركزية في بكين التي بدأت تعمل على نشر مكثف للثقافة و اللغة الصينية بها. ولكن لأغراض سياسية وإستراتيجية واقتصادية مهمة فان انفصالية شينجيانغ ليست اليوم أمرا  جيوسياسيا ذا مصداقية.

.....................à suivre

 top

Patrick DOMBROWSKY

La Mer de Chine du Sud – Biendong : la Mère des conflits du futur ou des opportunités de coopération dans la paix ?

    Depuis quelques années, surtout depuis 2008, la mer de chine du sud, en Vietnamien Biendong (MCS-BD) connaît des troubles sérieux, opposant la RPC montante et plutôt agressive d’un côté et les pays membres de l’ASEAN- Association des Nations de l’Asie du Sud-est et les États-Unis, l’Inde, Le Japon et l’Australie entre autres. D’aucuns prédisent un affrontement inéluctable entre ces deux blocs avec la MCS – BD transformée en mère des conflits du futur (cf Robert.D Kaplan, Foreign Policy, Oct 2011 et Hillary Clinton : Asia-Pacific : America’s Pacific Century, op cit Nov 2011).
Apparemment ; les risques sont réels et la tension palpable. Cependant, je persiste à penser que la Pax Americana, bien que quelque peu malmenée, durera et sera ajustée au rapport des forces sur place pour y englober la Chine, devenue entre-temps un partenaire plus mature, confiant, sage et responsable d’un système de sécurité collective encore manquant à ce jour mais dont les bases ont été jetées par les pays membres de l’ASEAN. Ainsi, les riverains de la MCS-BD et même de l’espace indo-pacifique pourraient s’épanouir sous la haute protection d’une sorte de Pax Indo-Pacifica et la MCS–BD pourrait devenir la Mère de toutes les opportunités de coopération fructueuse.

ABSTRACT 
    Since some years but especially since 2008, the South China Sea – Biendong ( SCS – BD) in Viet language, has been troubled by serious conflicts opposing a rising and rather aggressive People’s Republic of China (PRC) on one side against ASEAN (Association of South East Asian Nations) and the USA, India, Japan and Australia inter alia. Many specialists venture that these two blocks would become unavoidably confronted, with MCS-BD becoming the Mother of future conflicts (cf Robert D. Kaplan: The South China Sea is the future of Conflicts, Foreign Policy N° Oct 2011 and Hillary Clinton: Asia-Pacific: America’s Pacific Century, op cit Nov 2011).
Apparently, the risk is real and the tension is tangible. However, I persist in thinking that the Pax Americana, although somewhat poorly hampered, shall last and be adjusted to, aiming to include China who has become in the meantime a more mature, confident, wise and responsible partner towards a collective security system that to this day is being missed but whose bases have already been set by the countries who are ASEAN members. Thus, the MCS-BD neighbors and even those of the Indo-Pacific region could then become the Mother of fruitful cooperation opportunities.

      چند سالی است، مخصوصاً از سال 2008، دریای جنوبی چین، به زبان ویتنامی بیندونگ (دریای جنوبی چین- بیندونگ)، درگیر مشکلات جدی است؛ جمهوری خلق چین، کشوری در حال توسعه را،با جناحی بیشتر تهاجمی، در مقابل کشورهای عضو آ.سه.آن- اتحادیه کشورهای منطقه جنوب شرقی آسیا- و ایالات متحده امریکا، هند، ژاپن و استرالیا قرار داده است. هیچ یک رودررویی اجتناب ناپذیر بین این دو بلوک را بر سر دریای جنوبی چین- بیندونگ که به دریای کشمکش های آینده تبدیل شده است، پیش بینی نمی کنند (cf Robert.D Kaplan, Foreign Policy, Oct 2011  et Hillary Clinton : Asia-Pacific :America’s Pacific Century, op cit Nov 2011)

ظاهراً خطر جدی و تنش ها آشکار است. با وجود این، من هنوز فکر می کنم که صلح امریکایی، گرچه اندکی با آن بد رفتار شده، ادامه خواهد یافت و برپايۀ  نیروهای در محل تنظیم خواهد شد؛ از جمله این نیروها چین است که در این فاصله شریکی پخته تر، معتمد، عاقل و مسئول سیستم امنیت جمعی است، سیستمی که هنوز وجود خارجی ندارد اما پایه های آن را کشورهای عضو آ.سه.آن چیده اند. به این ترتیب، کشورهای حاشیه دریای جنوبی چین- بیندونگ و حتی منطقۀ بين دواقيانوس «هند ــ آرام » می توانند تحت حمایت نوعی «صلح هند-آرام »شکوفا شوند و دریای جنوبی چین- بیندونگ آفریننده فرصت های همکاری آینده شود.

.

       في السنوات الاخيرة، خصوصا مند عام 2008  و بحر الصين الجنوبي ، بالفيتنامي بيين دونغ ،يعرف اضطرابات خطيرة  بين جمهورية الصين الشعبية  عدوانية من اجانب و بلدان رابطة دول جنوب شرق آسيا ، الولايات المتحدة ، الهند  و اليابان و أستراليا. يتوقع البعض صدام حتمي بين هاتين الكتلتين حيث تتحول بيين دونغ  الى البحر النزعات المستقبلية (انظر روبرت  كابلان ، السياسة الخارجية، أكتوبر 2011. هيلاري كلينتون،  آسيا والمحيط الهادئ : أميركا و قرن المحيط الهادئ، 2011).

على ما يبدو، فأن المخاطر حقيقية و التوتر واضح. ومع ذلك ، ما زلت أعتقد أن باكس أمريكانا سوف تستمر وسوف يتم تعديلها لميزان القوى لتشمل الصين، في غضون ذلك تصبح شريكا أكثر نضجا، واثق ، حكيم ومسؤول داخل  نظام الأمن الجماعي غير موجود حاليا  لكن اسسه قد وضعت من طرف رابطة الاسيان. ويمكن بالتالي، من سكان المنطقة وحتى سكان منطقة المحيطين الهندي و الهادئ  ان يستمتعوا بسلم هندي هادئ  حيث تمكن هده المنطقة من ان تصبح بحر متاح لكل فرص التعاون الناجح.      

Jacques NGUYEN THAI SON

Le Projet géostratégique de la Chine en Afrique.

    Le projet géostratégique chinois en Afrique renvoie à l’idée d’un quadrillage de l’espace africain en zones d’importance stratégique et à un déploiement de forces et de moyens pour les mettre sous contrôle politique, économique, diplomatique et stratégique de Pékin. Le déploiement de la Chine sur le théâtre africain, mieux, sa stratégie de puissance se joue sur des échiquiers aussi bien politique et économique, que diplomatique, militaire et culturel. Il constitue une réelle menace pour les intérêts des puissances occidentales et fait ombrage au déploiement des autres pays émergents (Inde et Brésil) et au Japon en Afrique. Par ailleurs, l’Afrique peut, en s’inscrivant dans la logique de la ruse, capitaliser au mieux de ses intérêts l’actuelle dynamique chinoise sur son sol.

Abstract 
    The Chinese geostrategic project in Africa reminds one of the idea of a mapping of Africa into zones of strategic importance, and to a deployment of forces and means aiming to put them under Pekin’s political, economic, diplomatic and strategic control. The deployment of China in the African theatre, even better: its power strategy, is being played on economic and political chessboards, and also diplomatic, military and cultural. This constitutes a real threat to the interests of Western powers and puts a break on deployment of other emerging nations (India, Brazil,…) and of Japon, in Africa. Moreover, Africa can, by subscribing to clever logic, capitalize for its own best interests, current Chinese dynamics on its soil. 

      پروژه ژئواستراتژیک چین در افریقا تقسیم بندی فضای افریقا به مناطق دارای اهمیت استراتژیک و گسترش نیروها و ابزارها برای قرار دادن این مناطق تحت کنترل سیاسی، اقتصادی، دیپلماتیک و راهبردی پکن را تداعی می کند. نمایش چین در صحنۀ تئاتر افریقا، استراتژی قدرت آن، در تمام جنبه های سیاسی، اقتصادی، دیپلماتیک، نظامی و فرهنگی در بر می گيرد. این رویه تهدیدی واقعی برای منافع قدرت های غربی است و مغایر حضور و نقش آفرینی دیگر کشورهای در حال توسعه (هند و برزیل) و ژاپن در افریقاست. به علاوه، افریقا می تواند از طریق منطق فریب و با تکیه بر دینامیسم چینی در سرزمين خود، بیشترین سود را ببرد.

       يشير المشروع الجيوستراتيجي الصيني في أفريقيا إلى فكرة تقسيم الفضاء الأفريقي إلى مناطق  ذات أهمية إستراتيجية والى عملية نشر القوات والوسائل اللازمة لوضعها تحت السيطرة السياسية والاقتصادية والدبلوماسية والإستراتيجية الصينية .إن حضور الصين على المسرح الأفريقي، بل أكثر من ذلك لإستراتيجية قوتها أبعادا سياسية واقتصادية ودبلوماسية وعسكرية وثقافية على حد سواء. فهو يشكل خطرا حقيقيا على مصالح القوى الغربية ويظلل حضور غيرها من البلدان الناشئة (الهند والبرازيل) وحتى حضور اليابان في أفريقيا. علاوة على ذلك، يمكن لأفريقيا بنوع من الدهاء، أن تخدم مصالحها بشكل أفضل بالاستفادة من هذه الحيوية الصينية الحالية على أراضيها.

.. ................................................à suivre

 top

Présence chinoise en Afrique : contribution à son développement ou…à ses problèmes ?

    Pénétration chinoise en Afrique : un plus pour l'économie chinoise ou celle de l’Afrique ? Contribution au développement de cette dernière ou à ses problèmes ? Telles sont les problématiques qui ressortent d'une analyse de l'aide chinoise à l'Afrique et du commerce sino-africain.

Abstract 
    Chinese involvement in Africa: a boost to Africa's economy or China's? Assisting Africa's development or contributing to its problems? Those are the questions raised by examining China's development aid to Africa and the Sino-African commercial relationships. 

     نفوذ چین در آفریقا: به نفع اقتصاد چین یا افریقا؟ مشارکت در توسعه افریقا یا در ایجاد مشکل برای آن؟ اینها مسائلی هستند که از تجزیه و تحلیل کمک چین به آفریقا و تجارت چین-افریقا حاصل می شود.

      التغلغل الصيني في أفريقيا : زائد بالنسبة للاقتصاد الصيني، أم الأفريقي؟ مساهمة في تطوير هذا الأخير أوفي مشاكله؟ هذه هي القضايا التي تبرز من خلال تحليل المساعدات الصينية لأفريقيا والتجارة الصينية الإفريقية. "

 ......................à suivre

 top

Claude DUVAL

La Stratégie arabe de la Chine.


     Napoléon Bonaparte disait : « quand la Chine s’éveillera, le monde tremblera ». 
Plus d'un demi-siècle après la naissance de la Chine populaire, le cours de l'histoire chinoise apparaît aujourd'hui plus stable sans être néanmoins dépourvu d'interrogations. En dépit d'une image ternie notamment par les évènements tragiques de 1989 sur la Place Tiananmen, la Chine a pu accélérer la marche de son développement économique et son ouverture sur le monde, notamment arabe, renouant ainsi avec son héritage culturel et historique national et une stratégie de pénétration, basée sur le respect mutuel et sur un marché gagnant-gagnant, ce qui peut probablement permettre aux pays arabes de sortir du verrou américain et occidental.

ABSTRACT 
     Napoleon Bonaparte said, « When China awakes, the world will tremble ».
More than a half a century after the birth of the People's Republic of China, the course of Chinese history seems more stable today but not void of numerous interrogations. Despite an image tarnished by the tragic events that took place in 1989 at Tiananmen, China has been able to accelerate its pace of economic development and has opened up to the outside world, notably to the Arab world, reignited its cultural and historic tradition and its strategy of penetration based on mutual respect, and a win-win engagement, which will probably help Arab countries escape American and Western grips.

    ناپلئون بناپارت می گفت: «وقتی چین بیدار شود، دنیا خواهد لرزید». پس از بیش از نیم قرن که از پیدایش جمهوری خلق چین می گذرد، اکنون مسیر تاریخ چین به نظر با ثبات تر می رسد، گرچه هنوز سئوالاتی باقی است. علی رغم تصویر تیره چین مخصوصاً بعد از اتفاقات سال 1989، این کشور توانست حرکت توسعه اقتصادی خود را شتاب دهد و درهایش را به روی جهان مخصوصاً به روی جهان عرب بگشاید و رابطه خود را با میراث فرهنگی-تاریخی و استراتژی نفوذی اش، که بر مبنای احترام متقابل و در بازی متشکل از دو طرف برنده، اصطلاحاً برنده-برنده، دوباره برقرار کند، حرکتی که شاید به کشورهای عرب این امکان را بدهد که از اسارت امریکایی ها و غربی ها خارج شوند.

      قال نابليون بونابرت : "عندما تصحو الصين، فإن العالم سوف يهتز." مضى أكثر من نصف قرن بعد ولادة الصين الشيوعية، يبدو مسار التاريخ الصيني اليوم أكثر استقرارا، ولكن دون خلوه من العديد من الأسئلة. فعلى الرغم من صورتها المشوهة بسبب الأحداث المأساوية لعام 1989، تمكّنت الصين من تعجيل تنميتها الاقتصادية وانفتاحها على العالم، بما فيه العالم العربي، الشيء الذي يحيي موروثها الثقافي والتاريخي وإستراتيجيتها القائمة على اختراق السوق والمبنية على أساس الاحترام المتبادل وعلى مبدأ السوق المربحة للجانبين، التي ربما قد تمكن الدول العربية من الخروج من القفل الأمريكي والغربي.

. ......................à suivre

 top

Mohammed Fadhel TROUDI

Les acteurs du boom économique de la Télévision chinoise : le Câble et la Publicité.

    La télévision chinoise renaît de ses cendres dès l’ouverture et la réforme économique de 1978. D’abord objets de luxe convoités, les téléviseurs allaient très rapidement décorer le plus grand nombre des foyers chinois dès le milieu des années 1980’. Néanmoins, la pénurie continuait d’exister en matière de programmes qui allaient rester rares et de qualité médiocre pendant encore une dizaine d’années. C’est l’essor de la publicité à partir de 1992 qui allait profondément changer le paysage télévisuel. En plus d’un contenu plus varié grâce à une importation plus nombreuse de programmes « étrangers », en particulier via Hongkong et de Taiwan, les revenus publicitaires ont contribué à l’installation des réseaux câblés. On assista alors à une multiplication exponentielle du nombre de chaînes. De plus, la télévision ne reçut dès lors plus de subventions d’Etat, mais lui procura même ses bénéfices. Enfin, à partir de 1998, la formation de groupes audiovisuels régionaux a permis aux autorités régionales d’augmentant la compétitivité des chaînes provinciales et municipales à l’encontre de la CCTV, unique organe télévisuel de propagande du gouvernement central. 

Abstract 
    Chinese television arises from its own ashes at the beginning of the economic reform in 1978. Coveted luxury items, televisions were going to decorate soon the majority of Chinese households in the mid-1980s. However, shortages continued to exist for programs, which went on being rare, and poor quality ones for another ten years. It is the growth of advertising in 1992 which would profoundly change the television’s landscape. In addition to a more varied content with a larger import of foreign programs, especially from Hong Kong and Taiwan, advertising revenues have contributed to the installation of cable networks. There is then an exponential increase of the number of channels. This is why Chinese television did not receive any further state subsidies, but let the government get its own profits. Finally, since 1998, the formation of regional media groups has permitted regional authorities increasing the competitiveness of provincial and municipal TV against the CCTV, the only TV propaganda organ of the central government.

     تلویزیون چین، از زمان گشایش و اصلاحات اقتصادی سال 1978، دوباره از خاکستر خود متولد شد. تلویزیون که در ابتدا شیئی لوکس تلقی می شد، از اواسط سال های 1980 به سرعت زینت بخش خانه های بسیاری در چین شد. با این وجود، تا حدود ده سال تعداد برنامه ها کم و کیفیت شان پایین بود. از سال 1992 و با پیشرفت تبلیغات بازرگانی چشم انداز تلویزیون عمیقاً تغییر کرد. درآمد تبلیغات علاوه بر ایجاد محتوایی متنوع تر که به خاطر وارد کردن تعداد بیشتری برنامه «خارجی»، مخصوصاً از طریق هنگ کنگ و تایوان بود، در نصب شبکه های کابلی نیز سهم به سزایی داشت. بنابراین، تعداد شبکه های تلویزیون به سرعت چندین برابر شد. به علاوه، از آن ببعد تلویزیون نه تنها از دولت کمک مالی دریافت نکرد بلکه به آن منافعی هم می رساند. بالاخره، از سال 1998، شکل گیری گروه های سمعی-بصری منطقه ای این امکان را برای قدرت های منطقه ای فراهم آورد که رقابت شبکه های استانی و شهرداری با CCTV، تنها ارگان تلویزیونی تبلیغ دولت مرکزی، افزایش یابد.

        يلرتغع التلفزيون الصيني  من رماد الى الانفتاح  مند الإصلاح الاقتصادي لعام 1978. أستخدم  التلفزيون كمادة تجميل  في غالبية  المنازل الصينية  بسرعة في منتصف 1980. ومع ذلك، استمر النقص في البرامج التي كانت  نادرة وذات نوعية رديئة لمدة عشر سنوات. ظهور الاعلان في عام 1992 غير عميقا  المشهد التلفزيوني. بالإضافة إلى محتوى أكثر تنوعا مع أكبر استيراد البرامج "الأجنبية" ، ولا سيما عن طريق هونج كونج وتايوان ، وساهمت عائدات الإعلانات على تركيب شبكات الكابل. ثم هناك زيادة هائلة في عدد من القنوات. بالإضافة إلى ذلك ، رغم ان  التلفزيون لم تحصل على دعم أكثر من دولة، ولكن ساعدها في استغلال أرباحها ، في عام 1998، تم  بتشكيل مجموعات وسائل الإعلام الإقليمية هدا ما سمح للسلطات الإقليمية في  زيادة القدرة التنافسية للتلفزيون المقاطعات والبلديات ضد التلفزة الرسمية CCTV ، مخصصة للدعاية التلفزيونية من أجهزة الحكومة المركزية.

 ......................à suivre

 top

Charlotte XIAOTAO WANG

Approche géopolitique de l’Internet en Chine.

    Avec près de 500 millions d’internautes en 2011, l’internet a encore un taux d’accessibilité relativement peu élevé (30%) en Chine par rapport à celui des pays occidentaux. Les usagers de ce nouveau média sont essentiellement jeunes, citadins et aisés, malgré une massification progressive qui atténue peu à peu ces caractéristiques. Le développement de l’Internet est linéaire sauf la connexion sur les téléphones portables qui connaît une croissance exponentielle. L’E-commerce, les jeux en ligne et la publicité sont les sources principales de revenus sur la Toile. Face à cette nouvelle technologie qui représente un enjeu économique fondamental, les Autorités de Pékin sont prêtes à tout pour garder leur contrôle, tant sur le plan économique que sur le plan politique et culturel. Non seulement, le gouvernement protège les entreprises chinoises contre leurs concurrents étrangers, mais encore, il emploie d’importants moyens pour surveiller la Toile. Il va jusqu’à tenter de siniser les noms de domaines en idéogrammes. En effet, une opinion publique est en train de naître en Chine et c’est l’Internet qui donne aux Chinois la possibilité de s’exprimer. Enfin, l’apparition d’une nouvelle catégorie de jeunes qui n’existent que virtuellement, facilement mobilisable et qui n’ont pas connu le maoïsme rend l’Internet encore plus dangereux que jamais aux yeux du PCC.

Abstract 
    With nearly 500 million Internet users in 2011, Internet still has access rates relatively low (30%) in China compared with Western countries. Users of this new medium are mainly young, urban, affluent, despite a progressive massification that reduces gradually these characteristics. The development of the Internet is linear unless the connection on mobile phones which is growing exponentially in China. E-commerce, online gaming and advertising are the main sources of income on the web. Facing to this new technology, which represents a fundamental economic issue, the authorities of Beijing try desperately to keep their control both economical and political. Not only the government protects Chinese companies against foreign competitors, but still, it uses significant resources in monitoring the Web. He even tries to transform existing domain names in Chinese ideograms. Indeed, a public opinion is arising in China and Internet gives a significant weight to the Chinese citizens. Finally, the emergence of a new category of young people who exist only virtually, who are easily mobilized and never knew Maoism makes Internet more dangerous than ever to the CCP opinion.

      در سال 2011 اینترنت حدوداً 500 میلیون کاربر دارد، اما هنوز میزان دسترسی به آن در چین (30%) در مقایسه با کشورهای غربی پایین است. کاربران این رسانه نوین بیشتر جوانان، شهرنشینان مرّفه هستند، گرچه این فناوری به تدریج در اختیار توده بیشتری از مردم قرار گرفته و از حالت اختصاصی خارج شده است. پیشرفت اینترنت به صورت خطی است، به استثنای اتصال از طریق تلفن همراه که رشدی سریع داشته است. تجارت الکترونیک، بازی های آن-لاین و تبلیغات از جمله منابع اصلی درآمد روی این شبکه است. در مقابل این فناوری جدید که مسئله اقتصادی اساسی شده است، دولت مرکزی پکن مراقب است که آن را چه در زمینه اقتصادی، چه در زمینه سیاسی و فرهنگی تحت کنترل بگیرد. دولت نه تنها از شرکت های چینی در مقابل رقبای خارجی حمایت می کند، بلکه شبکه را از طرق مختلف تحت کنترل دارد. حتی تا آنجا پیش رفته است که نام دامنه ها را نیز چینی کرده است. در واقع، در چین عقیده ای عمومی در حال پیدایش است و اینترنت به چینی ها این امکان را می دهد که حرفشان را بزنند. بالاخره اینکه، پیدایش طبقه جدیدی از جوانان که فقط وجود مجازی دارند؛به سادگی جابه جا می شوند و مکتب مائو را نمی شناسند، جلوه اینترنت را در نظر حزب کمونیست چین از همیشه خطرناکتر می سازد.

       يرتفع عدد مستخدمي الإنترنت نحو 500 مليون في عام 2011، لا يزال منخفضا نسبيا (30 ٪) في الصين مقارنة مع الدول الغربية. مستخدمي هذه الوسيلة الجديدة هم الشباب أساسا،  قاطنين في المناطق الحضرية و الثرية، رغم التكتل الشعبي الذي يقلل تدريجيا هده الخصائص. تطور الانترنت الخطي لا يتزايد مثل الانترنت على الهاتف المحمول الذي يتطور باطراد. التجارة الإلكترونية، والألعاب عبر الإنترنت والإعلان هي المصادر الرئيسية للدخل على شبكة الإنترنت.

تعتبر هده التكنولوجيا قضية اقتصادية أساسية وسلطات بكين في حاجة ماسة للحفاظ على سيطرتها، سواء اقتصاديا، سياسيا وثقافيا. ليس فقط بحماية الشركات الصينية ضد المنافسين الأجانب، ولكن باستخدام موارد كبيرة لمراقبة الشبكة حيث يحاول كتابة بالصينية أسماء المواقع.  يظهر رأي عام جديد في الصين  و الانترنت هو اعطاء فرصة للصينيين  للتعبير. أخيرا، ظهور فئة جديدة من الشباب التي توجد إلا عبر المواقع، تتمركز بسهولة ولم تعرف الماوية والتي تجعل الانترنت أكثر خطورة من أي وقت مضى في نظر الحزب الشيوعي الصيني.

 ......................à suivre

 top

Charlotte XIAOTAO WANG

La Culture française en Chine, quels enjeux, quel avenir ?

    A l'heure où la formation d'un G2 sino-américain devient une réalité, la France tente farouchement de conserver sa place sur la scène internationale. A ce titre, elle se prévaut volontiers des relations particulières qu'elle entretient depuis longtemps avec Pékin et notamment dans le domaine culturel. Alors que le réseau culturel français à l'étranger est en pleine réorganisation, qu'en est-il du soft power à la française en Chine ? Quels sont les enjeux de la présence culturelle française dans l'Empire du milieu, et surtout, quel en est l’avenir ? 

Abstract 
    As the emergence of a G2 between China and the USA is becoming a reality, France strives fiercely to preserve her place on the international stage. She readily boasts of her historical relationship with China especially in the cultural domain. As the French cultural network abroad is being fully reorganized, does the French soft power succeed in China? What are the stakes of the French cultural presence in the « Middle Empire », and particularly its future?

      با شکل گیری گروه دو، بین چین و امریکا، فرانسه نيز برای حفظ جایگاهش در صحنه بین الملل تلاش بيشتر رو آورده است.و خود را داوطلب روابط ویژه ای نشان می دهد که از قديم با پکن، مخصوصاً در زمینه فرهنگی داشته است. در این زمان که شبکه فرهنگی فرانسه در خارج از مرزهای آن کاملاً در حال سازمان دهی دوباره است، نیروی نرم فرانسه در چین چیست؟ ریسک های حضور فرهنگی فرانسه در این امپراطوری و مخصوصاً آینده آن، كدام است؟

        في ذلك الوقت  الذي يصبح فيه تشكيل مجموعة الاثنين الصينية-الأمريكية حقيقة واقعة، تحاول فرنسا بشراسة الحفاظ على مكانتها في الساحة الدولية. وفي هذا الخصوص، فإن فرنسا تستغل بسرور العلاقات المميزة التي تربطها منذ فترة طويلة  ببكين، وخصوصا في المجال الثقافي. في حين يجري حاليا إعادة تنظيم الشبكة الثقافية الفرنسية في الخارج ، ماذا عن "السوفت باور" (القوة الناعمة) على الطريقة الفرنسية في الصين؟ ما هي رهانات الوجود الثقافي الفرنسي في الإمبراطورية الوسطى ،وخاصةٍّ، ما هو مستقبله؟

 ......................à suivre

 top

Maxime NOTTEAU

Chine et Afghanistan.

    Cet article revient sur la genèse des relations sino-afghanes. Les deux pays ont développé leurs relations économiques et commerciales renforcées par la signature de plusieurs accords bilatéraux portant sur la coopération économique et technologique, les tarifs douaniers préférentiels pour les exportations avec également des programmes de formation. Toutefois, les deux pays ont élargi leur coopération à d'autres domaines comme la lutte contre le terrorisme, l'extrémisme et le séparatisme. Sur le plan géostratégique, les choses ne sont pas simples pour la Chine : très proche du Pakistan en mauvaise posture avec son voisin du nord, mais aussi avec son voisin du sud, l’Inde, amie de l’Afghanistan, mais toujours en conflit avec la Chine.

ABSTRACT 
    This article deals with the genesis of the Sino-Afghan relations. The two countries have developed their economic and trade relations strengthened by the signing of several bilateral agreements on economic and technological cooperation, preferential tariffs for exports with education and training programs. However, both countries have expanded their cooperation to other areas such as the fight against terrorism, extremism and separatism. In terms of geostrategy, things are not easy for China: Afghanistan is very close to Pakistan in trouble with its northern neighbor, but also with its southern neighbor, India, a friend of Afghanistan, but always in conflict with China.

     این مقاله به پیدایش روابط بین چین و افغانستان می پردازد: روابط اقتصادی و تجاری دو کشور با امضای چندین تفاهم نامه دو جانبه با موضوع همکاری های اقتصادی و فناوری، امتیازات تعرفه های گمرکی برای صادرات و برنامه های آموزشی ایجاد و تقویت شده است. در عین حال، هر دو کشور همکاری هایشان را در زمینه های دیگر مثل مبارزه با تروریسم، افراط گرایی و تجزیه طلبی گسترش دادند. در زمینه ژئواستراتژیک، اوضاع برای چین خیلی ساده نیست: نزدیکی جغرافیایی به پاکستان که با همسایه شمالی اش رابطه بدی دارد، همین طور با همسایه جنوبی افغانستان، یعنی هند که رابطه دوستانه با افغانستان دارد اما هم چنان با چین در کشمکش است.

       هدا المقال يتناول نشأة  العلاقات الأفغانية الصينية. تعزز كلتا الدولتين علاقاتهما الاقتصادية و التجارية من خلال التوقيع عل العديد من الاتفاقيات الثنائية حوا التعاون الاقتصادي و التكنولوجي، الرسوم الجمركية للصادرات و برامج تكوينية. . ومع ذلك، فقد سعى كل من البلدين تعاونهما ليشمل مجالات أخرى مثل محاربة الإرهاب والتطرف والانفصالية. من الجانب الجيوستراتيجي، الأمور ليست سهلة بالنسبة للصين : وثيقة للغاية لباكستان في ورطة مع جارتها الشمالية، حتى  مع جارتها الجنوبية، الهند، صديقة افغانستان لكن في صراعات مع الصين.

 ......................à suivre

 top

Zalmaï HAQUANI

Les Anamorphoses guerrières de Léonard de Vinci.

    Bon humaniste, Léonard de Vinci condamne les combats, l'homicide, non sans admettre que la destruction des espèces les unes par les autres est une loi de nature, qui est plus volontaire et pressée de créer que le temps qui a été placé pour consumer. Mais conceptuellement la peinture qui constitue pour Léonard non seulement un art, mais aussi un mode de connaissance, une mise en système, et la stratégie militaire, sont organisation d'éléments spécifiques et divisibles : Léonard rappelle que toute quantité continue est « divisible à l'infini » dans un espace donné. Ces éléments ont donc vocation à se combiner, à se mêler pour constituer de nouveaux ensembles. L’auteur revient dans ce brillant article de philosophie de la stratégie à définir la notion de stratégie qui subit actuellement une extension et une déflation. Une extension car elle est invoquée à propos des activités les plus diversifiées. Une déflation en raison même de cette dispersion. 

Abstract 
    As a humanist, Leonardo de Vinci condemned fighting, killing, whilst accepting that the destruction of species by each other is a law of nature, which is voluntary and pressed to create then the time whose was set to burn. However, conceptually painting for Leonard which is an art but also a mode of knowledge, a formal system, and a military strategy, are an organization of specific and divisible items: Leonard recalls that any continuous quantity is an “infinitely divisible” in a given space. These elements are therefore intended to unite, to mix for forming new sets. The author of this article returns on this excellent paper about the Philosophy of strategy to define the notion of strategy, which is currently undergoing an expansion and a deflation. An extension because it is invoked on the most diverse activities. A deflation because of this dispersion.

     لئوناردو داوینچی، بعنوان یک هیومنیست واقعی، جنگ و آدمکشی را محکوم می کند، اما در عین حال موافق این حقیقت است که انهدام گونه ها به دست یکدیگر قانون طبیعت است، قانونی که بیشتر خواهان و در طلب خلق کردن است تا از بین بردن. اما از لحاظ مفهومی، استراتژی نظامی و نقاشی، که برای داوینچی نه تنها یک هنر بلکه یک راه شناخت و نظام بخشی است، عبارت است از سازماندهی عناصر ویژه و تقسیم پذیر: داوینچی هر مقدار متوالی را در یک فضای معین «تا بینهایت قابل تقسیم» می داند. بنابراین، هدف این عناصر آن است که با هم ترکیب و مخلوط شوند و مجموعه های تازه ای بسازند. نویسنده این مقاله بسیار جالب در مورد فلسفه استراتژی به تعریف مفهوم استراتژی ای می پردازد که در حال حاضر در حال انبساط و انقباض است. انبساط چون به فعالیت های متعددی می پردازد. انقباض به خاطر همین پراکندگی.

      إإنساني، ليوناردو أدان القتال ،القتل، في حين لا يوافق على تدمير كل الأنواع الأخرى للكائنات بما أنه هو قانون الطبيعة ، الذي هو تطوعي ويسعى الى انشاء الوقت المقرر للاستهلاك. لكن الرسم في مفهوم ليوناردو دافينسي يعتبر فنا ، طريقة معرفة ووضع نضام و الإستراتيجية العسكرية هما تنظيم فواعل محددة و مقسمة : ليوناردو يذكر بأن أي كمية مستمرة هي "القسمة في اللانهاية "في مكان معين. 
فإن المقصود من الجمع بين هذه العناصر هو تشكيل مجموعات جديدة. يعود المؤلف في هدا المقال الرائع في الفلسفة الإستراتيجية لتحديد مفهوم الاستراتيجية التي يتغير مفهومها حاليا بالتوسع والانكماش. التمديد لأن الأنشطة متنوعة أكثر. الانكماش تحديدا بسبب هذا التشتت.

Jean-Paul CHARNAY